Montaż i serwis
Konserwacja flag. Pranie, naprawa i przechowywanie
Płótno wymienia się zwykle dlatego, że wygląda źle, a nie dlatego, że się rozpadło. Dwa prania w sezonie i jedna naprawa krawędzi potrafią przedłużyć życie flagi o kilka miesięcy przy koszcie ułamka nowej sztuki.
Skąd bierze się szarość na białym płótnie
Biel flagi szarzeje z trzech powodów i każdy wymaga innego postępowania. Pierwszy to kurz drogowy z cząstkami sadzy, osadzający się w splocie. Ustępuje przy zwykłym praniu. Drugi to smugi po deszczu, czyli zabrudzenia spłukane z górnych partii i zatrzymane na krawędzi, gdzie woda spływa najwolniej. Wymagają namoczenia i delikatnego szczotkowania.
Trzeci to blaknięcie barwnika i tego nie da się cofnąć. Odróżnienie jest proste: podwiń róg płótna i porównaj kolor w miejscu osłoniętym przez szew z kolorem powierzchni. Widoczna różnica oznacza blaknięcie i pranie tu nie pomoże, choć uczciwie trzeba dodać, że po umyciu kurzu flaga i tak wygląda lepiej.
Jak prać poliester sublimacyjny
Sublimacja wiąże barwnik wewnątrz włókna, więc kolor nie schodzi przy praniu. Zagrożeniem jest natomiast temperatura, która może zdeformować tkaninę, oraz mechanika wirowania, która niszczy szwy. Reguły są proste i warto je zapisać na kartce w magazynie.
- Temperatura do 30 stopni, program delikatny.
- Bez wirowania albo z obrotami minimalnymi.
- Detergent do tkanin delikatnych, bez wybielaczy i bez chloru.
- Bez płynu zmiękczającego, bo zatyka splot i pogarsza rozwijanie.
- Suszenie w cieniu, na płasko lub rozwieszone, nigdy w suszarce bębnowej.
Duże płótna od stu pięćdziesięciu centymetrów wzwyż nie mieszczą się rozsądnie w domowej pralce. Przy nich stosuje się kąpiel w wannie: letnia woda, godzina moczenia, przetarcie miękką szczotką wzdłuż splotu i płukanie. Dostawcy prowadzący własne pralnie flag przyjmują też płótna w serwis i przy zestawie kilku masztów bywa to rozwiązanie tańsze niż czas własnego pracownika.
Naprawa krawędzi, czyli tania przedłużka
Krawędź swobodna, najdalsza od masztu, niszczy się pierwsza. Przy pierwszych oznakach rozwłóknienia płótno wciąż nadaje się do naprawy: obcina się od dwóch do pięciu centymetrów i obszywa na nowo. Flaga skraca się nieznacznie, co przy formacie trzystu centymetrów jest niezauważalne, a zyskuje kolejny sezon.
Granica opłacalności przebiega tam, gdzie rozdarcie sięga w głąb płótna albo gdzie zaczyna dotykać elementów znaku. Wtedy naprawa oznaczałaby przycięcie logotypu i lepiej zamówić nową sztukę. Podobnie przy pęknięciu wzdłuż tunelu: wszycie nowego tunelu kosztuje zwykle blisko połowy ceny płótna, a wytrzymałość jest już niższa.
Pięć centymetrów obszytej na nowo krawędzi kosztuje mniej niż dziesiąta część nowej flagi.
Przechowywanie poza sezonem
Płótno zdjęte na zimę trzeba najpierw wysuszyć do końca, bo wilgotny poliester zamknięty w worku przez trzy miesiące zbiera zapach i plamy pleśni, których nie da się usunąć. Suszenie trwa dobę w temperaturze pokojowej, na płasko, bez pośpiechu.
Przechowuje się zwinięte, nie złożone. Ostre zagięcia w tkaninie utrwalają się i po powieszeniu widać na płótnie regularną kratę, która nie znika. Rolka o średnicy dziesięciu centymetrów, luźno owinięta bawełnianą tkaniną, w suchym pomieszczeniu, bez bezpośredniego światła. Karabińczyki i taśmy warto odpiąć i schować osobno, bo metal na styku z wilgotną tkaniną zostawia rdzawe ślady.
Kalendarz prostych czynności
Cała konserwacja sprowadza się do kilku terminów w roku i nie zajmuje więcej niż dwie godziny łącznie. Warto je wpisać do kalendarza osoby odpowiedzialnej za obiekt, bo działanie doraźne zawsze przychodzi za późno.
| Termin | Czynność | Czas |
|---|---|---|
| Marzec | przegląd osprzętu, wymiana karabińczyków | 20 min |
| Czerwiec | pranie płótna, oględziny krawędzi | 60 min |
| Wrzesień | naprawa krawędzi, kontrola liny | 30 min |
| Listopad | zdjęcie na zimę lub decyzja o pozostawieniu | 15 min |
Przy dwóch kompletach płócien rotacja co pół roku daje najlepszy efekt: każde płótno pracuje o połowę krócej, a firma nigdy nie ma na maszcie flagi w złym stanie. To najprostsze usprawnienie w całej tej dziedzinie i jednocześnie najrzadziej stosowane.
Krótkie odpowiedzi
Czy flagę można prać chemicznie?
Nie jest to zalecane. Rozpuszczalniki stosowane w pralniach chemicznych mogą naruszyć powłokę wykończeniową tkaniny i przyspieszyć jej sztywnienie.
Jak usunąć ślady po ptakach?
Namoczyć w letniej wodzie przez godzinę, potem przetrzeć miękką szczotką wzdłuż splotu. Skrobanie na sucho uszkadza włókna i zostawia trwały matowy ślad.
Czy prasowanie flagi jest bezpieczne?
Tylko przez tkaninę bawełnianą i w najniższym zakresie temperatur. Bezpośredni kontakt gorącego żelazka z poliestrem grozi zmatowieniem i trwałym odkształceniem.